​วันอาทิตย์ ที่ ๒๓ สิงหาคม ๒๕๖๓ พระราชปริยัติกวี,ศ.ดร.อธิการบดี มหาวิทยาลัย มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เป็นประธานในพิธีเปิดป้ายฝายมีชีวิตมหาจุฬาอาศรม ณ ศูนย์ปฏิบัติธรรมมหาจุฬาอาศรม ต.พญาเย็น อ.ปากช่อง จ.นครราชสีมา ความเป็นมาเกี่ยวกับฝายมีชีวิตมหาจุฬาอาศรม โดยสังเขปดังนี้ จากสถานการณ์ภัยแล้งและฝนทิ้งช่วง ในหลายปีที่ผ่านมา ทำให้ต้นไม้ ป่าไม้ ขาดความชุ่มชื้น สัตว์น้ำ ขาดแหล่งที่อยู่อาศัย และแหล่งอาหาร ทำให้ระบบนิเวศเสียความสมดุลไป โดยเฉพาะในฤดูแล้ง น้ำมีปริมาณไม่เพียงพอสำหรับใช้อุปโภคปริโภค ส่งผลกระทบโดยตรงต่อมหาจุฬาอาศรมและชุมชนใกล้เคียง

จากการที่นิสิตหลักสูตรพุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา ภาคเสาร์-อาทิตย์ รุ่นที่ ๗ ได้เดินทางไปศึกษาดูงานฝายมีชีวิตไทรทอง (วัดป่าอำนวยผล) ต.หนองน้ำแดง อ.ปากช่อง จ.นครราชสีมา จึงได้เกิดแรงบันดาลใจที่จะสร้างฝายมีชีวิต ณ มหาจุฬาอาศรม ประกอบกับสถานที่ตรงนี้ เดิมมีฝายเก่าอยู่แล้ว ซึ่งถูกน้ำกัดเซาะ มีสภาพทรุดโทรม ไม่สามารถเก็บกักน้ำได้ และครูฝายมีชีวิตเขาใหญ่ปากช่อง ได้ลงมาสำรวจพื้นที่แล้ว เห็นว่าเป็นสถานที่เหมาะสมสามารถสร้างฝายมีชีวิตได้ จึงได้เริ่มดำเนินการสร้างฝายมีชีวิต ขนาดกว้าง ๖ x ๖ เมตร สูง ๒ เมตร ณ ศูนย์ปฏิบัติธรรมมหาจุฬาอาศรม ตำบลพญาเย็น อำเภอปากช่อง จังหวัดนครราชสีมา ใช้เวลาดำเนินการประมาณ ๑ เดือน (ระหว่างวันที่ ๒๐ เมษายน - ๒๐ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๖๓)